Prijs voor de democratie

Fier en vereerd melden we:

Hart boven Hard wint de Prijs voor Democratie 2015

De Prijs voor Democratie winnen betekent voor ons heel veel. We zien onze beweging immers als één groot atelier van de participatieve democratie: de levende democratie die vertrekt van de bontgekleurde expertise bij de actieve burger en bij de bewegingen en verenigingen. Vanuit de overtuiging dat je de kwaliteit van een democratie kan afmeten aan de mate waarin een macht van onderuit bestaat.

Als er aan de toekomst gewerkt wordt, als er een sociale verbeelding bestaat, als er een interculturele dialoog mogelijk is, dan daar: op de sportvelden, in de cafézaaltjes, tijdens de jeugdkampen, in de culturele centra, in het zwembad, in de bibliotheken. Het samenleven gebeurt bottom up, niet top down.

Voor sommigen is democratie alleen maar iets als een schouwtoneel of als een voetbalstadion. De vraag daarbij is: Kijkt het volk naar het toneel of naar de wedstrijd of speelt het die? Is de plaats van een democratie, wanneer ze een echte democratie is, niet op het speelveld? Griekenland neemt deze dagen daarbij het voortouw.

_KPF6102

Foto: Katja Pire

We zijn ook blij met de prijs hierom: we voelen ons in een situatie terechtkomen waarin het beleid geen echte rol meer ziet voor de sociale bewegingen, verenigingen en instellingen. De situatie bij Vluchtelingenwerk Vlaanderen is daar het jongste voorbeeld van. We voelen aan dat het belangrijk is samen pal te staan. De prijs is daarbij een hart onder de riem. Want er is wél een alternatief. Het beleid, op Europees en Belgisch niveau, leert ons de werkelijkheid te ondergaan in plaats van die te veranderen. Het leert ons de toekomst te accepteren in plaats van haar te bedenken. Ook hier is Griekenland een frontlijn. De prijs is voor ons een stimulans de toekomst te blijven uitvinden, met nieuwe woorden, nieuwe beelden, nieuwe visies. Het kàn anders.

Juryrapport

Hart boven Hard is een nieuwe sociale beweging die er in geslaagd is om een brede coalitie aan maatschappelijke actoren te verenigen in een platform tegen de besparingen. De originaliteit bestaat eruit dat Hart boven Hart verschillende thema’s met elkaar verweven heeft gaande van de meer klassieke vakbondseisen tot thema’s die te maken hebben met de vermarkting van kunst en cultuur. Aldus is Hart boven Hard erin geslaagd om nieuwe segmenten van de bevolking aan te spreken en te betrekken in politieke actie en discussie. Een verrijking voor de democratie.
HbH is eerst en vooral een burgerreactie tegen een rechts regeringsbeleid. En dat goed de overstap maakt naar alternatieven op alle mogelijke beleidsterreinen. De Prijs voor de Democratie zal ook een aanmoediging zijn om de aangevatte taak verder te zetten, want de weg zal lang en moeilijk zijn. En omdat het in de komende jaren Hard tegen Hard zal zijn, verdient Hart boven Hard nu al de Prijs voor de Democratie.

Hbh verdient de prijs van de democratie omwille van verschillende redenen.
1.    Participatie.
Het huidig politiek stelsel berust op representatie en herleidt de burger tot een passieve kiezer, die het politiek debat en de besluitvorming moet overlaten aan de verkozenen. Hbh ontsluit dit model en roept de burger op om actief mee te helpen denken en te beslissen.

2.    Verbreding middenveld.
Voor de participatie van de bevolking is het middenveld onontbeerlijk. Hbh is een van de grootste burgerbewegingen uit de Belgische geschiedenis. Hbh is er in geslaagd om de vakbonden te verenigen met honderden andere middenveldorganisaties. Het sociaaleconomische strijdveld van de vakbonden wordt daardoor verweven met gender, ecologische, culturele en andere strijdpunten. Dit is zeer hoopvol voor de toekomst.

3.    Democratisering van de samenleving.
Democratie houdt in dat de bevolking en iedereen van de bevolking alle mogelijke kansen krijgt om zich volwaardig te ontplooien. De huidige regeringen (federaal en regionaal) ondermijnen dit. Hbh is een belangrijk tegengewicht om die democratisering zoveel mogelijk te behouden.

4.    Een andere wereldvisie.
Hbh blijft niet bij defensieve eisen, maar gaat op zoek naar een andere, betere samenleving. Het breekt daarmee definitief met het verlammende mantra van ‘There is no alternative’. Dat is misschien wel de belangrijkste verdienste van Hbh.

Eric Goeman, voorzitter Jury Prijs voor de Democratie 2015.